Mansur Abbas'tan Hamas'ın terör örgütü olarak tanınmasına yeşil ışık

YDH — Birleşik Arap Listesi (Ra'am) lideri Mansur Abbas, siyasi tutumunda değişikliğe giderek Hamas'ın terör örgütü olarak tanınmasını kabul etmeye yaklaşıyor. Abbas'ın bu yöndeki tutumu, yeni hükümeti kurmakla görevlendirilen Gadi Eisenkot'un koalisyona katılacak ortaklar için belirlediği şartlardan birine karşılık geliyor.

Bu adım, İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu'yu iktidardan uzaklaştırmayı ve onun siyasi bloğunun yönetimdeki hâkimiyetine son vermeyi amaçlayan koalisyona Arap Listesi'nin katılmasının önünü açabilir.

Eisenkot cephesi Abbas'la koalisyon görüşmelerini sürdürüyor

İsrail'de Değişim Bloku'ndaki liderler ile Birleşik Arap Listesi Başkanı Mansur Abbas arasında, kurulması beklenen hükümete katılım ihtimalini değerlendirmek üzere yoğun görüşmeler yürütülüyor. İbranice yayımlanan Yedioth Ahronoth gazetesinin haberine göre Abbas, müzakerelerin en hassas başlıklarından biri olan Hamas konusundaki tutumunda esneklik gösteriyor.

Buna karşılık İsrail Evimiz Partisi lideri Avigdor Lieberman, salı günü 26. Knesset'in açılış oturumunda yaptığı konuşmada, Arap partilerinin yer alacağı hiçbir koalisyon hükümetine katılmayacağını söyledi.

Arap partileriyle koalisyon seçeneği masada

Değişim Bloku şu aşamada ultra-Ortodoks (Haredi) partilerle ittifak kurarak hükümet oluşturmayı tercih ediyor. Ancak bloktaki önemli isimler, Eisenkot liderliğinde yeni bir hükümet kurma hedefi doğrultusunda Mansur Abbas'la iş birliği yapma seçeneğini de gündemden çıkarmadı.

Abbas'ın, Eisenkot'un potansiyel koalisyon ortaklarına sunduğu dört şarttan sonuncusuna prensipte olumlu yaklaştığı belirtiliyor. Söz konusu şart, Hamas'ın terör örgütü olarak tanınmasını içeriyor.

Ancak Abbas, bu adımın karşılığında Değişim Bloku'nun kendisiyle gerçek bir siyasi ortaklık kurma konusunda samimi olduğunu göstermesini istiyor. Birleşik Arap Listesi'nin yalnızca parlamentoda ihtiyaç duyulan desteği sağlamak için kullanılmasına karşı çıkan Abbas, siyasi ortak olarak kabul edilmesini bekliyor. İbranice yayımlanan gazeteye konuşan ve görüşmelere katılan kaynaklar, Abbas'ın bu tutumunu aktardı.

Bu görüşmelerde Demokratlar Partisi, kaynakların "Abbas projesi" diye tanımladığı girişimde öncü rol üstleniyor. Parti, Eisenkot'un liderliğindeki Yashar Partisi'nden bazı isimlerle birlikte hareket ediyor.

Demokratlar Partisi lideri Yair Golan da Birleşik Arap Listesi'yle görüşmelerin sürdüğünü doğruladı. Golan, Hamas'ın terör örgütü olarak tanınmasının Abbas açısından mutlaka bir engel teşkil etmeyeceğini söyledi.

Abbas: Biz bir köprüyüz, bu köprüyü yıkmayın

Müzakerelerin en hassas başlıklarından birini, Mansur Abbas'ın Hamas'ın nasıl tanımlanacağına ilişkin tutumu oluşturuyor. Abbas, geçen hafta İsrail Cumhurbaşkanı'nın konutunda düzenlenen istişarelerde Hamas'ı açıkça terör örgütü olarak nitelendirmekten neden kaçındığını anlatmıştı.

Abbas, bu görüşmeler sırasında şöyle konuşmuştu:

"Bana bir köprü kurmak ve karşı tarafı da etkilemek için bu alanı bırakın. Kendimi ve ailemi koruyabilmem için de bana hareket alanı tanıyın. Biz bir köprüyüz, bu köprüyü yıkmayın."

İsrail'in Kanal 13 televizyonu, Cumhurbaşkanı Isaac Herzog'un Abbas'a Hamas'ın silahsızlandırılmasını destekleyip desteklemediğini sorduğunu aktardı. Abbas'ın bu soruya "Evet. Bizim vizyonumuz uzlaşma, barış ve İsrail Devleti'nin yanında bağımsız ve egemen bir Filistin Devleti'nin kurulması" yanıtını verdiği belirtildi.

Gadi Eisenkot, İsrail'de hükümeti kurmakla görevlendirildiği basın toplantısında. (AFP, 8 Kasım 2026)

Eisenkot'un koalisyon ortaklarına sunduğu dört şart

Görüşmeler, Eisenkot'un hükümette yer alabilecek tüm ortakların uymasını istediği dört temel ilke etrafında şekilleniyor.

Bu şartlar arasında İsrail'in bir Yahudi devleti olarak tanınması, Bağımsızlık Bildirgesi'nin değerlerine bağlılık, bütün İsrail vatandaşları için zorunlu askerlik hizmetinin uygulanması ve Hamas'ın terör örgütü olarak tanınması bulunuyor. Eisenkot ayrıca Hamas'ın Gazze Şeridi'ndeki askeri ve yönetsel gücünün dağıtılmasını da istiyor.

Netanyahu'nun ekibi Abbas'la gizlice temas kurdu

Öte yandan görev süresi sona ermekte olan İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu'nun ekibi, kendisini seçimlerden önce ve sonra sert biçimde eleştirmesine rağmen Birleşik Arap Listesi lideri Mansur Abbas'la temasa geçti. Netanyahu cephesi, Abbas'ın Eisenkot liderliğindeki hükümet girişimine destek vermesini engellemeye çalışıyor.

İsrail'in Kanal 12 televizyonunun haberine göre Netanyahu'nun en yakın isimlerinden Natan Eshel, Abbas'la gizli ve tekrarlanan görüşmeler yaptı. Eshel'in bu temaslarda Abbas'ın Eisenkot başkanlığında kurulabilecek bir hükümete destek verip vermeyeceğini öğrenmeye çalıştığı ve Netanyahu'nun rakiplerinin parlamentoda Abbas'ın desteğini almasını önlemeyi hedeflediği belirtildi.

Eisenkot'un önünde 28 günlük hükümet kurma süresi var

İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, cumhurbaşkanlığı istişarelerinde 67 milletvekilinin desteğini alan Gadi Eisenkot'u resmen yeni hükümeti kurmakla görevlendirdi. Aynı görüşmelerde 46 milletvekili, hükümeti kurma görevinin Başbakan Benyamin Netanyahu'ya verilmesini destekledi. Yedi sandalyeye sahip bir parti ise adaylardan hiçbirini desteklemedi.

Eisenkot'un hükümeti kurmak için 28 günü bulunuyor. Bu süreye 14 güne kadar ek süre de verilebilecek. Yeni hükümetin kurulabilmesi için 120 sandalyeli Knesset'te en az 61 milletvekilinin desteğinin alınması gerekiyor.

Bu siyasi hesaplamalar çerçevesinde Mansur Abbas'la yürütülen görüşmeler, Eisenkot'un parlamentodaki destek tabanını genişletmek için değerlendirdiği seçeneklerden biri olarak öne çıkıyor.