Son Dakika
İnşa

Suudi rejiminden çocuk tutsaklara idam

18 Kasım 2026 11:34 Bu sayfayı yazdır

Yemen’deki yenilgilerin hıncını Doğu Bölgesi halkından çıkaran Suudi rejimi, bir aydan kısa sürede yedi kişiyi idam etti; infaz edilenler arasında iki çocuk da vardı.

Suudi rejiminden çocuk tutsaklara idam
Suudi rejiminden çocuk tutsaklara idam YDH
Yazı boyutu
100%
4 dk okuma

YDH- Yemen’de Yemen ordusuna karşı yürüttüğü savaşta başarısızlıklarla karşılaşan Suudi rejimi, Doğu Bölgesi’nden tutsak muhaliflere yönelik uygulamalarını sertleştiriyor. Rejim, 17 Ekim ile 14 Kasım arasında bir aydan kısa sürede yedi kişiyi idam etti. İdam edilenlerden ikisi, gösterilere katılmakla suçlanan çocuk yaştaki mahkûmlardı. Cezaların tamamı, yargıcın takdirine dayanan ve ülkenin yargı sisteminde belirli bir suç için öngörülmüş cezaya dayanmayan “ta’zir” kapsamında verildi.

Suudi İçişleri Bakanlığı, cumartesi günü Katif’in Avamiye beldesinden tanınmış hak talepleri hareketi aktivisti Fadıl Safvani ile çocuk yaştaki Cevad Abdullah Kureyris’in idam edildiğini duyurdu. Yetkililer, ikisini “güvenlik ve istikrarı bozmak amacıyla dış bağlantılı bir terör örgütüne katılmak, güvenlik güçlerine ve güvenlik araçlarına silah ve bombalarla ateş açmak, silah ve gerçek mermi bulundurmak, krallık içinde terör eylemlerinin finanse edilmesi ve gerçekleştirilmesine destek vermek”le suçladı. Bu suçlamalar, siyasi gerekçelerle idam edilen diğer kişilere yöneltilen suçlamalarla aynıydı.

Kureyris çocuk yaşta tutuklandı

Aralık 2017’nin sonunda tutsak edilen Kureyris’in ailesi, onun ve kardeşlerinin hak talepleri hareketine katılmasının ardından farklı baskı biçimlerine maruz kaldı. Kureyris’in kardeşi Ali, 2011’de barışçıl gösterilerden birine katıldığı sırada öldürüldü. “En genç siyasi mahkûm” olarak bilinen kardeşi Murtaza, 14 yaşındayken tutsak edildi. 2014’ten beri tutsak olan kardeşi Rıza ise 12 yıl hapse mahkûm edildi. Babaları da tutuklandı ve işkenceye maruz bırakıldı.

Avrupa Suudi İnsan Hakları Örgütü, Kureyris’in 270 gün hücre hapsinde tutulduğunu ve ağır biçimde dövülerek işkence gördüğünü belgeledi. Kureyris, maruz kaldıklarını ve işkence altında zorla itiraf imzalatıldığını hâkime anlattı. Ancak hâkim, işkenceyi kanıtlayan kayıtların sunulması ve soruşturmacı ile zabıt kâtibinin yaşananlara ilişkin ifadelerinin alınması talebini dikkate almadı.

Suçlamalar yöneltildiğinde çocuk yaşta olmasına rağmen Kureyris hakkında yargıcın takdirine dayalı idam kararı verildi. Yetkililer, çocuklara 10 yıldan fazla hapis cezası verilmesini yasaklayan Çocuk Yasası’nı uygulamadı.

Kureyris’in davası, tutsaklığı sırasında uluslararası insan hakları kuruluşlarınca gündeme getirildi. Birleşmiş Milletler Keyfî Gözaltı Çalışma Grubu, Kureyris ve dört kişinin daha tutukluluğunu keyfî olarak değerlendirdi ve serbest bırakılmalarını istedi. Buna rağmen Suudi rejimi, BM görüşünde adı geçen beş kişiden dördünü idam etti. Yusuf Menasif’in ise idam edilme tehlikesi sürüyor.

Barışçıl gösterilerin fotoğrafçısı da idam edildi

Suudi rejimi, Kureyris’le birlikte Fadıl Safvani’yi de idam etti. Safvani, 2011’de Katif’teki barışçıl gösterilerin önde gelen örgütleyicilerindendi. 2014’te BBC’nin “Suudi Arabistan: Gizli Hareket” belgeselinde yer aldı. Belgeselde ailesinin evine düzenlenen baskını anlatan Safvani, göstericilerin hak, onur ve siyasi özgürlük taleplerini dile getirdi.

Fotoğrafçı olan Safvani, 31 Aralık 2020’de kardeşi Ali Safvani, Cevad Kureyris ve başka kişilerle birlikte tutuklandı. Göstericilerin maruz kaldığı baskıya karşı fotoğraf makinesini bir mücadele aracı olarak kullandı. Daha önce yayımlanan bir kayıtta taleplerini şöyle anlatmıştı:

“Yalnızca tek bir mezhebin değil, herkesin haklarını talep ediyorum. Şii ya da Sünni ayrımı gözetmeden hep birlikte özgürlük, adalet, haklar ve her şeyi istedik. Bizim başka bir talebimiz yok…”

El-Ahbar’a konuşan ve adının açıklanmasını istemeyen yerel bir kaynak, iki kişinin ailesinin de infazlardan sosyal medya ve haber kanalları aracılığıyla haberdar olduğunu söyledi. Kaynağa göre yetkililer ailelere idam kararını önceden bildirmedi ve uluslararası hukukun tutuklulara tanıdığı haklara rağmen yakınlarıyla vedalaşmalarına izin vermedi.

Kaynak, Suudi rejiminin infazla da yetinmediğini; ailelere yakınlarının naaşını teslim etmediğini ve defnedildikleri yeri bildirmediğini söyledi. Yetkililerin yalnızca “Müslüman mezarlıklarında” olduklarını belirtmekle yetindiğini aktardı. İdam edilenlerin ailelerinin taziye töreni düzenlemesi ya da taziyeleri kabul etmesi de engelleniyor. Kaynak, bölge halkının tamamını kapsayan bu uygulamayı, halk arasında korku ve yıldırma yaratmayı amaçlayan kolektif bir cezalandırma olarak değerlendirdi.

İdam edilenlerden birinin yakını, el-Ahbar’a yaptığı açıklamada son uygulamaları Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman’ın Yemen’de aldığı yenilgilerden kaçma çabasının parçası olarak niteledi. Arap Yarımadası Muhalefet Buluşması da Suudi rejiminin Yemen’e yönelik saldırılarında askerî ve siyasi başarısızlıklar yaşadıkça “silahsız mahkûmların bedenleri üzerinde sahte kahramanlık gösterileri” yaptığını ve başarısızlıklarını masumların kanını dökerek telafi etmeye çalıştığını belirtti.

Suudi İçişleri Bakanlığı, 17 Ekim’de çocuk yaştaki bir mahkûm ile dört siyasi tutuklunun idam edildiğini duyurmuştu. Bu infazlarla birlikte Suudi rejiminin yıl başından bu yana gerçekleştirdiği idamların sayısı 210’a yükseldi.

Avrupa Suudi İnsan Hakları Örgütü, Kureyris ve Safvani’nin idamlarının, yetkililerin “terörle mücadele” dosyalarını aktivistleri ve gösterilere katılanları cezalandırmak için kullandığını gösterdiğini belirtti. Örgüt, Hasan Zeki Ferec’in idamından bir aydan kısa süre sonra Kureyris’in de idam edilmesinin, Suudi Arabistan’ın çocukluk döneminde işlendiği belirtilen eylemler nedeniyle idam cezası uygulamayı sürdürdüğünü ortaya koyduğunu vurguladı. Bu uygulama, Çocuk Hakları Sözleşmesi’nde açıkça yasaklanmış olmasına rağmen Suudi yönetiminin bu yöndeki taahhütlerine aykırı biçimde devam ediyor.

İlgili Haberler