İsrail’in 2025’te enerji, teknoloji ve askeri alanlarda milyarlarca dolarlık anlaşmalara imza attığı aktarıldı.
YDH- Katar merkezli el-Cezire televizyonunun haberine göre, İsrail 2025 yılı boyunca enerji, teknoloji ve askeri alanlarda milyarlarca dolarlık “rekor düzeyde” anlaşmalar imzaladı.
Haberde, bu anlaşmaların önemli bir bölümünün çok uluslu şirketler ve devletlerle yapılan uzun vadeli sözleşmeleri kapsadığı belirtildi.
Tarihin “en büyük” enerji anlaşması
El-Cezire’nin aktardığına göre, bu anlaşmaların en dikkat çekicilerinden biri Aralık ayında İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu’nun onayladığı ve “İsrail tarihinin en büyük enerji anlaşması” olarak tanımlanan sözleşme oldu.
Söz konusu anlaşma kapsamında, Leviathan doğal gaz sahasından çıkarılacak gazın 2040 yılına kadar Mısır’a satılacağı, toplam hacminin ise “35 milyar dolara kadar” ulaşabileceği bildirildi. Anlaşmanın, devam eden enerji krizi ortamında Mısır’ın İsrail’e olan enerji bağımlılığını daha da artırdığı ifade edildi.
1979 yılında İsrail ile diplomatik ilişkiler kuran Mısır yönetiminin, anlaşmayı “tamamen ticari” bir düzenleme olarak tanımladığı ve özellikle Gazze’de devam eden soykırım nedeniyle artan kamuoyu tepkileri bağlamında anlaşmanın “siyasi bir boyutunun bulunmadığını” savunduğu aktarıldı.
Teknoloji ve askeri sektörlerde milyarlarca dolarlık kazanç
Haberde, İsrail’in 2025 yılında teknoloji ve askeri sektörlerde de “rekor düzeyde milyarlarca dolarlık” anlaşmalara imza attığı belirtildi.
El-Cezire, İsrail’in bu alanlardaki gelirinin büyük ölçüde Filistin’de ve bölgede “sahada test edilmiş” askeri ve gözetim teknolojilerinin satışından sağlandığını aktardı.
ABD merkezli teknoloji devi Google’ın çatı şirketi Alphabet’in, İsrailli siber güvenlik şirketi Wiz’i “32 milyar dolara” satın alma sürecini tamamlamak üzere olduğu bildirildi. Anlaşmanın, Avrupa Komisyonu’nun rekabet soruşturmasına bağlı olarak 10 Şubat 2026’ya kadar nihai karara bağlanmasının beklendiği ifade edildi.
Ayrıca Nvidia’nın, Hayfa’nın yaklaşık 30 kilometre güneyinde yer alan Mevo Carmel sanayi bölgesinde kurulmak üzere “1,5 milyar dolarlık” bir yapay zekâ veri merkezi yatırımı yapmayı taahhüt ettiği kaydedildi.
Almanya ile en büyük askeri ihracat anlaşması
Habere göre, Avrupa’da ise İsrail’in Almanya ile imzaladığı Arrow 3 hava savunma sistemi anlaşması öne çıktı.
Aralık ayında Almanya’nın, mevcut sözleşmeye “3,1 milyar dolarlık” ek onay verdiği, böylece toplam tutarın “6,5 milyar dolara” ulaştığı ve bunun “İsrail tarihinin en büyük askeri ihracat anlaşması” olduğu belirtildi.
Arrow 3 sisteminin, uzun menzilli balistik füzeleri engelleme kapasitesine sahip gelişmiş bir savunma sistemi olduğu ifade edildi.
El-Cezire, bu haberinde 2025 yılında İsrail ile imzalanan ve kamuoyuna açıklanan en büyük anlaşmaları da tek tek sıraladı.
2025’te İsrail ile imzalanan başlıca kamuya açık anlaşmalar
Haberde yer alan bilgilere göre, 2025 yılında öne çıkan anlaşmalar şunlar oldu:
– Mısır ile 35 milyar dolarlık enerji anlaşması: Leviathan sahasına bağlı olarak 130 milyar metreküp doğal gazın ihracatını kapsayan ve 2026-2040 yılları arasında yürürlükte olacak uzun vadeli sözleşme. Bu anlaşmanın, 2025’te İsrail tarafından imzalanan “en büyük kamuya açık anlaşma” olduğu bildirildi.
– Alphabet ile 32 milyar dolarlık anlaşma: Google’ın ana şirketi Alphabet’in, İsrailli siber güvenlik firması Wiz’i satın aldığı, bunun İsrail tarihindeki en büyük teknoloji anlaşmalarından biri olduğu belirtildi.
– Palo Alto Networks ile 25 milyar dolarlık anlaşma: Palo Alto Networks’ün, İsrailli siber güvenlik şirketi CyberArk’ı satın alacağını açıkladığı, anlaşmanın düzenleyici kurumlar ve hissedar onaylarının ardından 2026’nın ikinci yarısında tamamlanmasının beklendiği aktarıldı.
– Almanya ile 6,5 milyar dolarlık Arrow 3 anlaşması: Mevcut sözleşmeye eklenen 3,1 milyar dolarlık genişletme ile İsrail’in en büyük askeri ihracat sözleşmesi haline geldiği ifade edildi.
– Xero ile 3 milyar dolarlık anlaşma: Yeni Zelanda merkezli bulut muhasebe şirketi Xero’nun, İsrailli fintech şirketi Melio’yu satın aldığı ve bunun Yeni Zelanda tarihindeki “en büyük yurtdışı satın alma” olduğu bildirildi.
– Munich Re ile 2,6 milyar dolarlık anlaşma: Alman sigorta devi Munich Re’nin, İsrail merkezli Next Insurance’ı satın aldığı kaydedildi.
– Nvidia ile 1,5 milyar dolarlık yatırım: Nvidia’nın, Blackwell nesli yapay zekâ işlemcilerini barındıracak büyük bir sunucu çiftliği kurmayı planladığı ve bu tesisin ABD dışındaki “en büyük Ar-Ge merkezi” olacağı ifade edildi.
İsrail’in başlıca ticaret ortakları
El-Cezire, İsrail’in ticaret ilişkilerinin uzun vadeli verilerle incelendiğinde, büyük anlaşmalarda aynı ülkelerin tekrar tekrar öne çıktığını belirtti.
2019-2023 yılları arasında İsrail’in toplam ticaretinin yarısından fazlasının ilk 10 ülke ile gerçekleştirildiği kaydedildi.
Bu dönemde İsrail’in en büyük ticaret ortaklarının şu ülkeler olduğu aktarıldı:
– ABD: Toplam ticaretin yüzde 18,9’u, yaklaşık 140,9 milyar dolar
– Çin: Yüzde 11,6, yaklaşık 86,5 milyar dolar
– Almanya: Yüzde 5,5, yaklaşık 40,9 milyar dolar
– Türkiye: Yüzde 4,8, yaklaşık 35,7 milyar dolar
– İsviçre ve Hollanda: Yüzde 3,1’er, yaklaşık 23,1 milyar dolar
İsrail’in ithalat ve ihracat yapısı
Habere göre, İsrail’in 2024 yılındaki küresel ticareti “91,5 milyar dolarlık ithalat” ve “61,7 milyar dolarlık ihracat” olarak kayda geçti.
İsrail’in başlıca ithalat kalemleri arasında elektrikli makineler ve elektronik ürünler, motorlu taşıtlar, kimyasal ürünler, mineral ürünler ile değerli taşlar ve mücevherlerin yer aldığı belirtildi.
İhracatta ise elektrikli ve elektronik ekipmanlar, ilaçlar dahil kimyasal ürünler, işlenmiş elmaslar, optik ve tıbbi cihazlar ile mineral ürünlerin öne çıktığı aktarıldı.
El-Cezire, İsrail’in elektronik sektörünün ihracat ekonomisinin temel taşı olduğunu, Intel gibi büyük yarı iletken üreticilerinin yanı sıra Elbit Systems ve Orbotech gibi askeri ve ileri üretim teknolojileri alanında faaliyet gösteren şirketlerin bu sektörde önemli rol oynadığını ifade etti.
Ayrıca, İsrail’in, Teva Pharmaceuticals gibi küresel ölçekte faaliyet gösteren firmalar aracılığıyla ilaç ihracatında önde gelen ülkelerden biri olduğu, elmas ticaretinde ise ham elmas ithalatının ardından iç pazarda işlenerek yeniden ihraç edildiği kaydedildi.
