Colani’nin Suud ziyareti, Suriye’nin Yemen’deki olası rolünü gündeme getirdi

YDH- Colani, iktidara getirilişinden bu yana beşinci kez Suudi rejimini ziyaret etti. Önceden duyurulmayan ziyaret sırasında Veliaht Prens Muhammed bin Selman’la görüşen Colani, daha sonra Şam’a döndü.

Görüşmenin ayrıntıları açıklanmazken Suudi resmî ajansı, tarafların ikili ilişkileri, işbirliği imkânlarını ve bölgesel gelişmeleri ele aldığını bildirdi.

Suriye Arap Haber Ajansı SANA da iki tarafın kardeş ülkeler arasındaki ilişkileri ve bunları ortak çıkarlara hizmet edecek şekilde geliştirme yollarını görüştüğünü; bölgesel gelişmeler ve ortak ilgi alanındaki konularda görüş alışverişinde bulunduğunu aktardı. Ajans, görüşmenin “bölgesel güvenlik ve istikrarı” desteklemeyi amaçladığını belirtti.

Ziyarete Colani rejimi Dışişleri Bakanı Esad Şeybani de katıldı. Colani’nin Suudi Havayollarına ait bir uçakla Riyad’a gitmesi ve ziyarete Suudi rejiminin Yemen’de ABD desteğiyle yürüttüğü askerî harekâtın eşlik etmesi dikkat çekti. Bu gelişme, Şam rejiminin Suud rejimiyle yakınlaşmasını ve Suriye’nin Yemen savaşındaki olası rolünü yeniden gündeme getirdi.

Yemen’de Suriyeli savaşçılar tartışması

Türkiye Today’in daha önce Suriyeli kaynaklara dayandırdığı haberinde, Suudi rejiminin Şam’dan Yemen cephelerine gönderilmek üzere Suriyeli savaşçılardan oluşan bir güç kurmasını istediği, Colani rejiminin ise orduyu yeniden yapılandırma sürecini ve savaşa taraf olmama gerekçesini öne sürerek bu talebi reddettiği aktarılmıştı.

Suriye’deki yeni rejimin Savunma Bakanlığı, Yemen’e savaşçı gönderildiği yönündeki haberleri yalanladı.

Buna karşılık Sanaa’daki istihbarat kaynakları, Suudi rejiminin bölgedeki müttefiklerinin yardımıyla Suriye’den yüzlerce “tekfirciyi” unsuru Yemen’e taşıdığı bilgisini paylaştı. Suriye ve Suudi rejimleri bu iddiaları doğrulamadı.

Bölgede Suriyeli savaşçıların Libya ve Nijer gibi çatışma sahalarında kullanıldığı, ayrıca Suriye’den bazı yabancı savaşçıların Ukrayna’da Kiev güçleri saflarında yer aldığı biliniyor.

Yatırım anlaşmaları ve uygulama belirsizliği

Ziyaret, geçiş yönetiminin artan ekonomik baskılarla karşı karşıya olduğu bir dönemde gerçekleşti. Fiyatlardaki hızlı yükseliş ve üretimin canlanmaması, milyarlarca dolarlık yatırım anlaşmalarına ilişkin duyuruların sahadaki karşılığını tartışmalı hale getiriyor.

Suudi rejimi, eski yönetimin devrilmesinden bu yana Şam’daki yeni rejime mali destek sağladı; yönetimin uluslararası alanda kabul görmesine ve ABD’nin Şam’la ilişki kurmasının önünün açılmasına katkıda bulundu.

İki taraf, enerji, iletişim, sanayi, altyapı ve gayrimenkul alanlarında yaklaşık 24 milyar Suudi riyali, yani 6,4 milyar dolar değerinde 47 anlaşma ve mutabakat imzaladı. Riyad ayrıca 1,65 milyon varil ham petrol hibesi açıkladı. Katar’ın da temel kamu çalışanlarının üç aylık maaşlarını karşılamak için 89 milyon dolarlık girişime katkı sunduğu bildirildi.

Suudi rejimi, Suriye’ye yönelik 600’ü aşkın insani yardım ve kalkınma projesinin toplam değerinin 1,71 milyar doları aştığını duyurdu. Ancak imzalanan yatırım anlaşmalarının ne kadarının uygulamaya geçtiğine ilişkin açık bir bilanço bulunmuyor.

Colani’nin Suud’a ziyareti, iki yönetim arasındaki siyasi ve ekonomik yakınlaşmayı öne çıkarırken, bu ilişkinin Yemen’deki askerî tırmanışa uzanıp uzanmayacağı sorusunu da yeniden gündeme taşıdı.