Tahran’dan bombardıman altında üretim mesajı
İranlı yetkililer, füze ve İHA üretim zincirinin yer altı tesislerine taşındığını açıkladı. Yeni füze kenti, üretim kapasitesini saldırılara karşı koruma ve uzun süreli çatışmalara hazırlanma stratejisinin parçası olarak tanıtıldı.
YDH- İran Devrim Muhafızları Ordusu Havacılık ve Uzay Kuvvetleri, yeni bir yer altı füze kentini tanıttı. İran Öğrenci Haber Ajansı’nın (SNN) haberine göre törene İran Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanı Tümgeneral Ali Abdullahi ile Devrim Muhafızları Havacılık ve Uzay Kuvvetleri Komutanı Tuğgeneral Seyyid Mecid Musevi katıldı.
SNN, tanıtımı İran’ın askerî kapasitesinin saldırılarla zayıflatıldığı yönündeki açıklamalara yanıt olarak değerlendirdi.
Devrim Muhafızları Sözcüsü Tuğgeneral Hüseyin Muhibbi, füze ve İHA sanayisinin ağır bombardıman altında dahi üretimi sürdürebilecek dayanıklılığa ulaştığını söyledi. Komutan danışmanı Ali Bilali ise İran’daki füze üretiminin “İran halısı üretiminden bile daha yerli” olduğunu belirtti.
Füze ve fırlatma sistemleri sergilendi
Tanıtımda Şahab, Qadr, Cihad, İmad, Kıyam-1 ve Kıyam-2, Hayber Şiken ve Fettah füzeleri ile Paveh seyir füzesi yer aldı. Yer altı siloları, füze fırlatma rayları ve dikey fırlatma sistemleri de gösterildi. SNN, bu sistemlerin hızlı karşılık ve yoğun atış kapasitesine işaret ettiğini yazdı.
İlk kez görüntülenen yeni bir seyir füzesi de dikkat çekti. SNN’nin görüntüler üzerinden yaptığı değerlendirmeye göre füze, radar görünürlüğünü azaltmayı amaçlayan farklı bir tasarıma sahip. Optik algılayıcısının burun ucundan alt bölüme alındığı, çok yüzeyli optik pencereler kullanıldığı ve itki sisteminin gövde içine yerleştirildiği belirtildi. Ancak görüntülerin sınırlı olması nedeniyle füzenin gövdesi, motoru ve hava giriş sistemi hakkında kesin teknik değerlendirme yapılamıyor.
Görüntülerde sıvı yakıtlı orta menzilli İmad-1 füzesinin fırlatma sistemi ile muhtemelen İmad-2 ya da Cihad olarak tanımlanan başka bir platform da yer aldı. Paveh seyir füzelerinin römork tipi fırlatıcıları da sergilendi. SNN, bu sistemlerin yeni savaş koşullarına göre geliştirilmesi gerektiğini kaydetti.
Bir süredir görüntülenmeyen Şahab-2 füzesinin tanıtımda yer alması da dikkat çekti. Hasan Tehrani Mukaddem’in geliştirdiği ilk füze sistemlerinden olan Şahab-2’nin envanterde tutulması, farklı nesillerden silahların birlikte kullanıldığı bir askerî yaklaşımın göstergesi olarak yorumlandı. Eski sistemler, daha gelişmiş füzelerle birlikte kullanılarak hava savunmasını zorlayabilir.
Yer altı tesislerine atfedilen avantajlar
SNN, yer altı füze kentlerinin altı temel avantajını sıraladı: bombardıman altında üretimi ve ikinci vuruş kapasitesini korumak; dağlık arazideki tesislerle askerî varlıkların dayanıklılığını artırmak; asimetrik savaşta hareket kabiliyeti kazanmak; yerli füze sistemleriyle hava gücü bakımından yaşanan dengesizliği telafi etmek; tesislerin dağınık ve derin konumuyla rakibin hesaplarını zorlaştırmak; füze sistemlerinin yanı sıra İHA ve seyir füzelerini de aynı altyapıda bulundurmak.
Dağınık yer altı tesislerinin füze kapasitesinin birkaç yüzey tesisine yönelik saldırıyla ortadan kaldırılmasını güçleştirdiği belirtildi. Son iki savaşta bombardımana rağmen İran füzelerinin işgal altındaki topraklardaki hedeflere ulaşması bu yaklaşımın etkisine örnek.
Musevi, silahlı kuvvetlerin kapasitesinin halkı korumaya yönelik olduğunu belirterek ihtiyaç halinde bölgedeki ve bölge dışındaki düşman güçlerin hedef alınacağını söyledi. Yeni hazırlık aşamalarının ardından Havacılık ve Uzay Kuvvetleri’nin envanterine yeni silah ve teçhizatların eklenmeye devam edeceğini kaydetti.
Yeni füze kenti uluslararası medyada da haber oldu. Associated Press, İran’ın daha önce kendi koyduğu 2 bin kilometrelik füze menzili sınırını kaldırdığı yönündeki açıklamaya dikkat çekti. JFeed, İran’ın yer altında yalnızca füze depolamadığını, üretim de yaptığını yazdı. Clash Report ve Today Press de yer altı tesisleri ile farklı fırlatma sistemlerini gündeme taşıdı.
Yeni seyir füzesi tasarımları, taktik balistik sistemleri ve yer altı üretim tesislerini İran’ın üretim kapasitesini saldırılara karşı koruma stratejisinin parçaları. Bu unsurlar, uzun süreli ve yoğun çatışma koşullarına hazırlık amacı taşıyor.




