Son Dakika
İnşa

İsrail’in Gazze, Lübnan ve İran’daki tünelleri yok etme girişimleri sonuçsuz kaldı

18 Kasım 2026 13:11 Bu sayfayı yazdır

Gazze, Lübnan ve İran’daki tünel ağlarının büyük bölümünün imha girişimlerinden kurtulduğunu söyleyen İsrailli uzman, mevcut askerî yöntemlerle tünellerin tamamen yok edilmesinin mümkün olmadığını belirtti.

İsrail’in Gazze, Lübnan ve İran’daki tünelleri yok etme girişimleri sonuçsuz kaldı
İsrail’in Gazze, Lübnan ve İran’daki tünelleri yok etme girişimleri sonuçsuz kaldı YDH
Yazı boyutu
100%
3 dk okuma

YDH- İsrail gazetesi Maariv, İsrail ordusunun Gazze’deki tünelleri imha etme girişimlerine rağmen yer altı ağının önemli bölümünün ayakta kaldığını ve Hamas’ın bu tünelleri yeniden işler hale getirme kapasitesini koruduğunu yazdı.

Maariv’e konuşan Ariel Üniversitesi’nden yer altı yapıları mühendisliği uzmanı Amihay Mitleman, tünelleri yok etmek için “sihirli bir çözüm” bulunmadığını söyledi. Mitleman’a göre Gazze, Lübnan ve İran’daki tünel ağlarının büyük bölümü imha girişimlerinden kurtuldu.

İsrail’in tahminlerine göre Gazze’deki tünel ağının toplam uzunluğu 7 Ekim 2023’ten önce 500 ila 1000 kilometre arasındaydı. Mitleman, İsrail güvenlik kurumlarının ağın büyüklüğünü ve karmaşıklığını ancak savaş başladıktan sonra kavrayabildiğini belirtti.

Tünellerin derinlik ve boyutlarının farklılık gösterdiğini aktaran Mitleman, bazılarının yaklaşık 10 metre, bazılarının ise 30 ila 40 metre derinlikte bulunduğunu söyledi. Ağda dar geçitlerin yanı sıra komuta odası olarak kullanılan geniş bölümler de yer alıyor.

Su basma ve patlayıcılarla imha girişimleri sonuç vermedi

Mitleman, İsrail ordusunun Gazze tünellerini suyla doldurarak imha etme girişimlerinin başarısız olduğunu söyledi. Patlamaya dayanıklı kapılar suyun ağın bazı bölümlerine ulaşmasını önledi; suyun bir kısmı ise beklenen sonucu yaratmak yerine yeryüzüne çıktı.

Büyük miktarda patlayıcı kullanılması da tünellerin tamamını yok etmeye yetmedi. Mitleman’a göre patlamaların enerjisi geçitler boyunca ilerleyerek tünel ağızları ve kuyulardan dışarı çıktı. Patlamalar bazı noktalarda çökmelere yol açtı, ancak bu hasarlar onarılabilir düzeyde kaldı.

Mitleman, betonun tünelleri kapatmada daha etkili olduğunu, ancak bu yöntemin çok yüksek maliyet gerektirdiğini belirtti. Bin kilometre uzunluğunda ve iki metre genişliğindeki bir ağı kapatmak için yaklaşık 2 milyon metreküp beton gerektiğini hesaplayan uzman, taşıma ve uygulama masrafları hariç ilk maliyetin yaklaşık 1 milyar şekel olacağını söyledi.

Gazze’deki kumlu zemin ve yumuşak kayaların yanı sıra patlamaların sınırlı hasar bırakması, Hamas’ın tamamen imha edilmemiş tünel ağının geniş bölümlerini yeniden işler hale getirmesini mümkün kılıyor.

Lübnan’daki tüneller kayalık zeminde

Lübnan’ın güneyindeki Hizbullah tünellerine de değinen Mitleman, bu ağın sert kayalara kazıldığını ve büyük miktarda patlayıcı kullanılsa bile tamamen imha edilmesinin daha zor olduğunu söyledi. 

İsrail’in patlamalarının yerel çökme ve hasara yol açmış olabileceğini, ancak bütün tünelleri ortadan kaldırmadığını belirtti. Hasar gören bölümlerin onarılabileceğini de ekledi.

İran’daki yer altı tesisleri daha derinde

Mitleman, İran’ın dağlık araziden yararlanarak 100 metreyi aşan derinliklerde yer altı tesisleri kurduğunu söyledi. Bu tesisler arasında füze şehirleri ile nükleer programla bağlantılı yapılar bulunuyor. Derinliklerinin, bu tesisleri imha etmeyi son derece zorlaştırdığını belirten uzman, sığınak delici bombaların bile hedeflenen derinliğe ulaşabileceğinin garanti olmadığını kaydetti.

İsrail’in önceki değerlendirmelerinde, İran’ın derin tünellerinin sığınak delici bombalarla imha edilebileceği varsayılıyordu. Bu yönteme göre ilk bomba 50 metre derine nüfuz edecek, ardından aynı açıklıktan gönderilen ikinci bomba 50 metre daha ilerleyerek tüneli tamamen yok edecekti.

Mitleman bu yöntemin etkililiğini sorgulayarak ilk bombanın hedeflenen derinliğe ulaşacağının garanti olmadığını, bunun da ardından gelecek bombaların tahkimatı aşma kapasitesini sınırladığını söyledi. İran’ın yer altı tesisleri inşa etme ve onarma konusunda ileri mühendislik deneyimine sahip olduğunu belirten uzman, dağların içindeki hasarlı tünellerin yeni açıklıklar açılarak ve geçitler yeniden faaliyete sokularak onarılabileceğini ifade etti.

Mitleman, mevcut askerî yöntemlerle tünel ağlarının bütünüyle imha edilemeyeceğini belirterek, “Fizik, mevcut araçlarla mutlak bir zafer elde edilmesine izin vermiyor.” dedi.

İlgili Haberler