Ortadoğu'da savaş sonrası düzen başlıyor: Suudi Arabistan düğmeye bastı

YDH— İngiliz Financial Times gazetesinin diplomatik kaynaklara dayandırdığı habere göre Suudi Arabistan, İran ile Ortadoğu ülkeleri arasında kalıcı bir barış ve istikrar zemini oluşturmak amacıyla geniş kapsamlı bir "saldırmazlık paktı" kurulması ihtimalini gündeme getirdi.

Riyad yönetimi, ABD ve İsrail’in İslam Cumhuriyeti’ne karşı yürüttüğü savaşın sona ermesinin ardından bölgesel gerilimlerin nasıl yönetileceğine dair müttefikleriyle yürüttüğü istişarelerde bu öneriyi masaya yatırdı.

Diplomatlar, Riyad’ın üzerinde çalıştığı bu modelin, 1970’li yıllarda Avrupa’daki Soğuk Savaş gerilimlerini azaltan ve Doğu ile Batı blokları arasında bir "yumuşama" (detant) dönemi başlatan "Helsinki Nihai Senedi" ile benzerlikler taşıdığını belirtiyor.

Söz konusu pakt ile sınırların ihlal edilmemesi, anlaşmazlıkların barışçıl yollarla çözülmesi ve egemenlik haklarına saygı duyulması gibi temel ilkelerin Ortadoğu düzlemine uyarlanması hedefleniyor.

Öte yandan, projenin hayata geçirilmesi noktasında ciddi diplomatik engeller ve soru işaretleri de varlığını koruyor. 

Financial Times’a konuşan bir Arap diplomat, girişimin başarısının doğrudan katılımcı listesine bağlı olduğunu belirterek şu çekinceleri dile getirdi:

"Her şey kimin katılacağına bağlı. Mevcut siyasi atmosferde İran ve İsrail'i aynı paktın içine dahil etmek imkansız görünüyor. İsrail'in dışarıda bırakılması ise ters tepki yaratabilir; çünkü İsrail, bölgede İran’dan sonraki en büyük çatışma kaynağı olarak görülüyor."

Suudi Arabistan’ın bu girişimi, bölge ülkelerinin Washington ve Tel Aviv’in askeri stratejilerinden bağımsız olarak, savaş sonrası dönem için kendi güvenlik mimarilerini kurma çabası olarak değerlendiriliyor.