Pentagon İran’a yönelik üç günlük saldırı seçenekleri hazırladı

YDH ― New York Times’a göre, ABD Başkanı Donald Trump İran’a karşı savaşın yeniden başlatılması konusunda kararsızlığını sürdürürken, ABD ordusu büyük çaplı muharebe operasyonlarını yeniden başlatmak için yeni seçenekler hazırlıyor.

Amerikalı yetkililere göre Pentagon, Trump’ın emriyle İran’ın insansız hava aracı ve füze cephaneliği, enerji tesisleri ve diğer askeri hedeflerine yönelik saldırı planları geliştiriyor. 

ABD ordusunun hazırladığı güç yığınağında üç uçak gemisi öne çıkıyor. Bu gemilerin kısa süre içinde Ortadoğu’da bulunması, bölgede büyük çaplı bir askeri güç birikimi anlamına geliyor.

Ancak Trump, İran’a karşı ağır muharebe operasyonlarını yeniden başlatmama yönünde son aylarda defalarca karar verdi.

İran’ın petrol tankerlerine yönelik saldırıları artmasına rağmen ABD’nin İran’a verdiği askeri karşılık da son haftalarda daha sınırlı kaldı.

Trump, Perşembe günü sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda ara seçimlerden önce İran’a saldırmayacağını söyledi. ABD ile İran arasında “verimli görüşmeler” yürütüldüğünü de belirtti.

Trump beş saldırı planını veto etti

Amerikalı yetkililerin aktardığına göre, Trump’ın ulusal güvenlik ekibi ile Pentagon, son aylarda İran’a veya Yemen’e karşı büyük operasyon düzenlenmesi için başkana beş ayrı teklif sundu.

Trump bu planların her birini veto etti.

Ancak Trump bir kez daha saldırı seçeneklerinin hazırlanmasını istedi.

Başkan Yardımcısı JD Vance liderliğindeki üst düzey ulusal güvenlik yetkilileri, geçen Cuma günü Camp David’de düzenlenen toplantıda bu planları görüştü.

Teklif hakkında bilgi sahibi kişilere göre hazırlanan planlar yaklaşık üç gün sürecek kısa ve yoğun bir harekât üzerine kuruluyor. 

Hazırlanan saldırı seçeneklerinde İran’ın füze ve insansız hava aracı cephaneliği öncelikli hedefler arasında yer alıyor. Bu cephaneliğin önemli bölümü, savaşın ilk aşamasından bu yana Devrim Muhafızları tarafından yeniden inşa edildi.

İran’ın enerji tesisleri ile Devrim Muhafızları’nın komuta merkezleri ve karargâhları da olası hedefler arasında bulunuyor.

Son planlar daha önce Axios tarafından duyuruldu. Amerikalı yetkililer, arabulucular üzerinden sürdürülen diplomatik görüşmelerde bazı ilerlemeler kaydedildiğine ilişkin Trump’ın değerlendirmesini destekliyor. 

Ancak görüşmeler İran’ın nükleer programı konusunda tıkanmayı sürdürüyor.

Amerikalı müzakereciler öncelikle İran’ın nükleer hedefleri konusunda bir anlaşmaya varmak istiyor.

İranlı müzakereciler ise nükleer meselenin görüşmelerin son aşamasına bırakılması gerektiğinde ısrar ediyor. 

Aylar ilerledikçe İran askeri taktiklerini geliştirerek daha zorlu bir rakip haline geliyor.

İran’ın füzelerini önlemek için savaşın ilk dönemine kıyasla daha fazla önleyici füze kullanılması gerekiyor.

Bu durum, zaten baskı altında bulunan ABD mühimmat stokları açısından yeni bir sorun yaratıyor.

İstihbarat konusunda bilgi sahibi kişilere göre Çinli şirketlerden elde edilen uydu görüntüleriyle desteklenen İran, ABD üslerini artık daha etkili biçimde hedefleyebiliyor. 

İngiliz Donanması tarafından yönetilen bir izleme grubuna göre İran, Eylül ayında yaşanan son büyük misilleme saldırılarından bu yana en az 13 gemiye saldırdı.

Ancak konuya ilişkin bilgi sahibi kişilere göre istihbarat raporları daha yüksek bir sayı veriyor ve saldırıya uğrayan gemilerin sayısını yaklaşık 20 olarak gösteriyor. Bu saldırıların hiçbirine ABD’den büyük çaplı bir karşılık verilmedi.

Ortadoğu’dan petrol ihracatı artarken İran’ın gemilere yönelik saldırılarındaki artış nakliyecileri tedirgin ediyor ve gelecekteki enerji sevkiyatlarına ilişkin soru işaretlerini artırıyor.

ABD ordusu yaz boyunca İran’ın uluslararası deniz taşımacılığına yönelik saldırılarına düzenli olarak karşılık verdi. Ancak Amerikalı yetkililer, o tarihten bu yana verilen çok daha sınırlı tepkilerin Trump’ın savaşı bütünüyle yeniden başlatma konusundaki tereddüdünü yansıttığını söylüyor. 

ABD’li komutanlar, Amerikan askerlerinin konuşlandığı üslere, enerji tesislerine ve bölgedeki diğer sivil altyapıya yönelik İran saldırılarını engellemenin giderek zorlaştığından da endişe ediyor. 

Trump Perşembe günü yaptığı sosyal medya paylaşımında Hürmüz Boğazı’ndan geçen petrolün hiçbir bölümünün İran’dan gelmediğini savundu.

Ancak istihbarat raporları hakkında bilgi sahibi kişilere göre bu konu tartışmalı niteliğini koruyor.

İran, ücret ödeyen veya potansiyel olarak petrol taşıyan bazı gemilerin boğazdan geçmesine izin veriyor. Mevcut ve eski Amerikalı yetkililere göre İran’ın ayrıca gizli bir tanker filosu da bulunuyor.

Çinli şirketler boğazdan geçiş için İran’a ücret ödüyor. İran da yaptırımlardan kaçınmak amacıyla uzun süredir petrolünü gizlice Irak petrolüyle karıştırıyor.

ABD Hazine Bakanlığı Perşembe günü, İran’ın petrol kaçakçılığında kullandığı gizli filonun parçası olduğunu söylediği 17 gemiye yaptırım uyguladı. 

Trump’ın yakın çevresinde yer alan bazı isimler bile askeri müdahalenin Tahran’ın hesaplarını veya planlarını değiştireceği konusunda giderek daha şüpheci yaklaşıyor.

Bu yetkililerden bazıları, Trump yönetiminin ekonomik baskı kampanyasının sonuç vermeye başladığını ve İran’ı anlamlı tavizler vermeye zorlamak için daha fazla zamana ihtiyaç bulunduğunu düşünüyor.

Trump Kasım ayındaki seçimlerden önce herhangi bir saldırı düzenlenmeyeceğini açıklamadan önce de Amerikalı yetkililer, saldırı kararı verilmesi halinde 27 Ekim’deki İsrail seçimlerinin ve takip eden hafta yapılacak ABD ara seçimlerinin beklenmesini öngörüyordu. Ancak ABD’li askeri komutanlar, Trump’ın tutumunu yeniden değiştirmesi ihtimaline karşı önümüzdeki günlerde daha büyük operasyonlara başlayabilecek durumda bulunuyor. 

Theodore Roosevelt uçak gemisi saldırı grubu geçen hafta San Diego’dan ayrıldı. Geminin Ekim ayının sonlarında George H.W. Bush ve George Washington uçak gemilerine katılması bekleniyor.

Her saldırı grubunda, saldırı helikopterleri ve deniz piyadelerini taşıyan başka savaş gemileri de bulunuyor. Üç uçak gemisinin aynı anda Ortadoğu’da bulunması 2003’ten bu yana ilk kez gerçekleşecek.

Ay sonunda yüzlerce uçakla birlikte 20 binden fazla denizci ve deniz piyadesi denizde bulunacak. Ancak bu yüksek asker sayısı yalnızca geçici bir güç yoğunlaşması olacak.

George Washington’ın, yerini alacak Roosevelt’in gelecek ay bölgeye ulaşmasından kısa süre sonra Japonya’daki üssüne dönmesi bekleniyor. 

 Böylesine büyük bir güç yığınağına rağmen Trump’ın seçimlerden sonra yeni saldırılara onay verip vermeyeceği konusunda kesinlik bulunmuyor.

Üst düzey ABD’li yetkililer, Ortadoğu’daki üsleri savunmak için küresel savunma silahları stoklarının daha da azalmasından endişe ediyor.

Bu durumun ABD’nin İran saldırılarını önleme kapasitesini de zayıflatabileceği belirtiliyor.

Operasyonların yeniden başlatılmasını savunan diğer yetkililer ise İran ekonomisinin zayıflamayı sürdürdüğünü belirtiyor.

Mevcut ve eski Amerikalı yetkililere göre kısa süreli ve yoğun bir bombardıman, özellikle İran’ın Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrol kapasitesine zarar verilmesi halinde Tahran’ın sorunlarını daha da ağırlaştırabilir. 

ABD, İran’a ait insansız hava araçlarını ve seyir füzelerini imha etmeyi sürdürüyor.

Ancak İran’ın gizli tanker filosuna saldırmıyor ve İran topraklarında misilleme operasyonları düzenlemiyor.

Savaşın başlangıcında ABD ordusu çoğu durumda İran’dan gelen füzelere karşı iki önleyici füze kullanıyor ve önlemeyi en tehlikeli saldırılara yoğunlaştırıyordu.

Ancak Amerikalı yetkililer, İran’ın geliştirdiği yeni taktikler ve hedefleme yöntemlerinin ABD ile bölgesel ortaklarını, bölgedeki Amerikan üslerini hedef alan füze saldırılarını engellemek için daha fazla önleyici füze kullanmaya zorladığını söylüyor. Amerikalı komutanlar, savaşın mühimmat stoklarını tükettiğini ancak hâlâ yedek önleme füzelerinin bulunduğunu belirtiyor.

Ortadoğu’daki askeri operasyonları denetleyen ABD Merkez Komutanlığı da Avrupa ve Asya’dan silah temin etti.